Onze sponsors
  • An Image Slideshow
  • An Image Slideshow
  • An Image Slideshow
  • An Image Slideshow

SINT MEDARDUS VAN NOYON

(St Medard, St Meduardus, St. Medardo)
Feestdag : 8 juni

medardusaLeven en legende :

Medard werd geboren (omstreeks 470) in Salency in Picardië (Fr). Hij was erg schrander en kon zijn verstand zonder de minste moeite met veel wijsheid vullen. Ondanks deze gaven was hij niet hoogmoedig, integendeel hij koesterde een grote liefde voor de armen. Zelfs dieven wist hij met mildheid te behandelen.

Eens moest Medard op de kudde van zijn vader letten. Een dief had dat fijntjes uitgeloerd en slaagde erin een os te stelen. Deze droeg echter een bel rond de nek. Met alle mogelijke middelen poogde de dief het klingelen van de bel te beletten. Maar dat lukte niet en hij werd zo door Medard betrapt. Medard verweet de man zijn slechte daad, maar toen hij tot de ontdekking kwam dat de dief straatarm was en uit bittere noodzaak handelde schonk hij hem de os..
Enige tijd later gebeurde iets gelijkaardigs. Hij kwam een man tegen die een zadel en ander paardengetuig droeg en vroeg hem wat hij daarmee van zin was. De man vertelde hem dat zijn paard plots gestorven was en dat hij daarom dat zadel droeg. Medard werd zo fel getroffen door de tegenslag van de man dat hij hem een van zijn paarden schonk. Thuis gekomen werd de afwezigheid van het paard onmiddellijk opgemerkt, doch toen de stalknecht op uitdrukkelijk verzoek van Medard nog eens de paarden ging tellen, bleek er geen meer te ontbreken.

Medard werd door zijn ouders toevertrouwd aan bisschop Vermandus van Noyon om een geestelijke opleiding te krijgen. Hij werd priester gewijd en zou enige tijd later Vermandus opvolgen als bisschop. Uit die periode zijn veel van zijn tussenkomsten bewaard gebleven. Zo werd hij eens uitgenodigd door twee landheren die een geschil hadden over de afbakening van hun grond.
Door ingeving duidde Medardus de plaats aan waar de verloren gewaande grenssteen in de grond stak, hij liet hem opgraven en om de steen voor goed te merken drukte hij er met zijn voet op, zijn afdruk bleef onuitwisbaar in der steen achter.

medardus2aEen andere keer had iemand op zijn bisschoppelijke goed de honing uit de bijenkorven gestolen. Het viel de man niet mee want de razend geworden bijen overvielen de man en slechts door tussenkomst van Medard werd hij gered. Zelfs de regen kon Medard niet deren.

Eens was hij op missietocht en had zijn bovenkleding weggeven aan een arme man toen een hevig onweer losbrak. Er kwam een arend die zijn vleugels uitspreidde boven het hoofd van Medard en er bleef zweven zolang het onweer duurde zodat Medard niet nat werd.

In zijn geboortedorp loofde hij een prijs uit bestaande uit een kroon van witte rozen en twaalf daalders voor het meest kuise, bescheiden en volgzaam meisje. Hieruit ontstond later de verkiezing van de rozenkoningin in zijn geboortestreek.

Een andere keer was een dief zijn wijngaard binnen gekropen en had er verschillende wijnstokken vernield, maar nadien vond hij de uitgang niet meer en werd betrapt. Toch schonk Medard hem vergiffenis en liet hem zelfs de gestolen druiven houden.
Ook koning Clotarius kreeg af te rekenen met Medard. Zijn soldaten hadden veel kloosters en kerken geplunderd. Toen ze hun buit in vele wagens wilden meevoeren, bleven de wagens in de modder steken en de paarden geraakten geen stap meer vooruit. Medard berispte de koning en beval hem alles terug te geven; deze gehoorzaamde en bekeerde zich en zou na Medard zijn dood; de relieken van de heilige overbrengen naar Soissons om daar een klooster te stichten ter ere van St Médard.

Toen de bisschop van Doornik stierf werd met algemeenheid van stemmen aan Medard gevraagd om ook bisschop van Doornik te worden. Hij weigerde eerst omdat hij het al lastig genoeg vond om in het bisdom Noyon alles geregeld te krijgen. Toen de kanunniken van Doornik bleven aandringen en ook de heilige Remigius, aartsbisschop van Reims het hem vroeg stemde hij toch toe. Hij verbleef er nog vijftien jaar en slaagde erin gans de streek te kerstenen.
Hij stierf op 8 juni 556. Bij zijn begrafenis verschenen twee duiven aan de hemel en een derde vloog uit zijn kist.

Patroon van :

parapluverkopers ( zie het verhaal van de arend ), bierbrouwers, gevangenen, wijnbouwers, landbouwers.

Aanroepen tegen :

wateroverlast, bedwateren (= ook wateroverlast ) overstroming, schele hoofdpijn, tandpijn, St Medarduskoorts (= razende koorts, zeer hete koorts), verloren voorwerpen, zenuwziekten, voor een goede hooioogst, voor regen, voor goede wijnstokken.

Afbeelding en attributen :
  • als bisschop met een veulen en een paard aan zijn voeten ( zie verhaal wegschenken van een paard)
  • met drie duiven ( zie verhaal van zijn begrafenis)
  • met een arend die zijn vleugels over hem uitspreidt ( zie verhaal van de arend) als bisschop met mijter en staf terwijl hij aalmoezen uitdeelt
  • met een hart ( symbool van naastenliefde)
  • met de heilige Radegundis.( zij was de vrouw van koning Clotarius en Médardus had haar bekeerd)
Weerspreuken :

Er bestaan zeer veel weerspreuken over deze heilige omdat het in begin van juni blijkbaar dikwijls regent.
Toen Medard bisschop van Noyon was betrapte hij eens op een zondag een groep jongelui die uitbundig aan het dansen waren; hij verzocht hen ermee op te houden omdat het zondag was. Toch zij lachten hem uit en bleven door dansen. Daarop liet Medard het regenen wel veertig dagen lang zodat ze niet meer verder konden dansen.medardus1a

•Medardus met zijn regen hou je zes weken niet meer tegen.
•Sint Medardus geeft zijn zegen, met zes weken wind en regen.
•Sint Petrus was een visser, Sint Medardus een grote pisser.
•Als Sint Medardus zijn sluizen openzet is er voor zes weken weinig pret. Valt op Sint Medardus regen, je houdt hem in zes weken niet tegen.
•Wat Medardus geeft, droog of nat, zes weken duurt dit of dat.
•Wat Sint Madaar geeft voor weer brengt hij ook in de oogsttijd weer.
•Zoekt Sint Medaar in regen troost, dan zendt hij die ook in de oogst.
•Op Sint Medardus voor onze zonden, regent het dikwijls katten en honden.
•Zoals Sint Medardus het weder vindt, blijft het zes weken met de wind.
•Het weer van op Sint Medardus zijn feest, heerst in de oogsttijd het meest.
•Saint Médard, le grand pissard.
•Saint Médard grand pissard, fait boire le pauvre homme comme le richard.
•(Sint Medardus de grote pisser laat de arme drinken zoals de rijkaard)
 
Om te voorkomen dat het zou regenen op de feestdag van sint Medardus kon men de heilige Barnabas aanroepen (11 juni) of daags voor zijn feestdag een bos bloemen in een vaas met wijwater voor zijn beeld zetten en terwijl hem aanroepen met "Sint Medard van omhoge, laat hier beneden het weer droge."

•Saint Médard grand pissard; Saint Barnabé lui coupe le nez. ( Sint Medard grote pisser; sint Barnabas snijdt hem de neus af)
•Saint Barnabé reboutonne la culotte de Saint Médard. ( Sint Barnabas knoopt de broek van Sint Medardus dicht )
•Quand il ne pleut pas à la sainte Barnabé, Saint Médard a la pisse coupée. (Als het niet regent op Sint Barnabas is Sint Medardus zijn plasje afgesneden.)


Bronnen :

 •"Vroom Vlaanderen", Jaak Venken, uitg. 't Kandelaartje, Hasselt 1999  •"Beschermheiligen in de lage landen" Jo Claes, Alfons Claes, Kathy Vincke, uitg. Davidsfonds Leuven 2006
 •"De heiligen" Stijn Van der Linden, uitg Contact, Antwerpen 1999
 •"Spreuken en boerenwijsheid als weervoorspellers", A.H. de Weyer, uitg. Bigot 1992

Tekst: Johan P

Terug naar boven

Naar lijst der heiligen van de maand