Onze sponsors
  • An Image Slideshow
  • An Image Slideshow
  • An Image Slideshow
  • An Image Slideshow

SINT IDESBALD VAN TER DUINEN

(St. Idesbald van der Gracht, St Odisbald, St.Idesbo)
Feestdag : 18 april

idesbald_aLeven en legende :

Idesbald werd in Steenkiste bij Veurne in 1090 geboren als zoon van Eggewaart Van der Gracht een man uit de kleine landadel. Zijn vader zorgde ervoor dat zijn zoon een goede opleiding kreeg waarbij veel aandacht werd besteed aan ridderlijke en intellectuele vaardigheden.
Idesbald blonk hierin uit zodat hij een vooraanstaande positie verwierf aan het hof van de graaf van Vlaanderen. Hij werd zelfs landschepen van de schepenbank van Brugge.
Helaas stierf zijn vrouw in het kraambed toen hij nog geen dertig jaar oud was. Na haar dood zorgde hij vooral voor de opvoeding van zijn kinderen. Toen hij zag dat zij hun weg wel zouden maken gaf hij zijn ambt als hoveling op om kanunnik te worden in een met zijn erfenis gestichte priorij in het huidige Eggewaartkapelle, waar zijn vader ook al een kerk had laten bouwen.

Het leven als kanunnik kon hem minder en minder bekoren omdat hij te veel tijd moest besteden aan wereldse zaken en daarom trad hij op zestigjarige leeftijd nog toe tot de orde van cisterciënzen in de abdij Ter Duinen in Koksijde. Van meet af aan voelde hij zich hier thuis.
Toen in 1155 abt Albero ontslag nam werd Idesbald tot zijn opvolger aangesteld ondanks zijn afkeer van bestuurszaken. Onder zijn leiding kwam het klooster weer tot grote bloei. Op 18 april in 1167 overleed Idesbald na een kort ziekbed.idesbald_4a

Hij had zijn klooster 12 jaar geleid. Gewoonlijk werd een overleden monnik begraven op het kerkhof van het klooster. Maar de andere monniken waren nu al overtuigd van zijn heiligheid en begroeven hem in een loden kist in de kerk van de abdij.

Na zijn dood waren het vooral de vissers die hem vereerden. Van op zee zagen zij boven de kerk met zijn graf steeds een wonderbaar licht pinken. Toen in 1239 de abdijkerk verbouwd werd en men daarvoor ook het lichaam van Idesbald moest opgraven zag zijn lichaam er nog uit alsof het pas gestorven was.
In 1577 tijdens de woelige godsdienst oorlogen werd de abdij door de geuzen verwoest maar de monniken konden Idesbald stoffelijke resten tijdig overbrengen naar de Onze Lieve Vrouwkerk op de Potterielei in Brugge. Ook toen werd de lijkkist geopend en bleek het lichaam van de abt ongeschonden en steeg er een aangename geur uit de kist op.
Zijn graf bevindt zich nog steeds in de kerk van de Potterielei, een belangrijk deel van zijn relikwieën wordt vereerd in de Onze Lieve Vrouw ter Duinen kerk in Koksijde.
In 1894 werd Idesbald zalig verklaard.

Patroon van :

vissers, polderboeren, van de Vlaamse adel, kustbewoners.

Aanroepen tegen :

koorts en reuma.

Attributen en afbeeldingen :
  • als cisterciënzer in donker habijt en wit onderkleed met de abtstaf, meestal heeft hij een scheepje in zijn hand.
  • Soms zijn er schepen op de achtergrond evenals het verhaal van zijn ontgraving.
  • Soms draagt hij een hengelroede.


Anekdote : Koorts afbinden :idesbald_2a

Een eigenaardig, maar wijd verspreid gebruik was het koorts afbinden. Volgens het volksgeloof was het mogelijk om koorts ergens vast te binden, weg van het lichaam. Tijdens de omgang rond de kapel of kerk moest men met de zon meegaan, dus van rechts naar links, indien men voor iemand anders hulp kwam afsmeken. Was men zelf de koortslijder dan moest men van links naar rechts “ de koorts ontlopen.” Voor het afbinden gebruikte men een stuk lint, een kousenband, een zakdoek of een strook van een kledingstuk dat het lichaam van de zieke had aangeraakt en bond het na de rondgang aan een boom of tralievenster in de koortskapel of kerk. Daarna moest men zich zo snel mogelijk en zonder omkijken verwijderen. Dat gebeurde best ’s nachts of ’s morgens heel vroeg en men moest bovendien nuchter zijn en men mocht niet spreken. Was er toch iemand die naderhand het lint, de kousenband of de zakdoek durfde losmaken dan haalde hij zich gegarandeerd de koorts op zijn hals.
In de koortskapel van Koksijde waar Idesbald van Ter Duinen werd aanroepen gebeurde dit met een kousenband.


Bronnen :

•“Vroom Vlaanderen, “ Jaak Venken, uitg. ’t Kandelaartje, Hasselt 1999. “Heilig in de lage landen, “ Ludo Jongen,uitg.Davidsfonds, Leuven 2005.
•“Dagkalender van alle heiligen,”Ghislain Truyens, Raymond Rutten, uitg. Book & Media Publishing, Deurne 2001.
•“Geneesheiligen in de lage landen”, Jo Claes, Alfons Claes, Kathy Vincke, uitg.Davidsfonds, Leuven 2005.

Tekst: Johan P.

Terug naar boven

Naar lijst der heiligen van de maand