Onze sponsors
  • An Image Slideshow
  • An Image Slideshow
  • An Image Slideshow
  • An Image Slideshow

SINT GANGULPHUS VAN VARENNES.

(St Gengolphus, St Gangolf, St Gengoulph, St Gangulfo, St Jengulphus )
Feestdag : 11 mei

gangulphus3aLeven en legende :

Gangulphus werd geboren in het begin van de 8ste eeuw uit een adellijk Bourgondisch geslacht. Overeenkomst zijn afkomst was hij een tijdlang officier en wapenmaker in het leger van Pepijn III de Korte.

Hij was getrouwd met een weliswaar mooie vrouw uit de hoogste kringen, maar deze leidde  eerder een losbandig leven, hierbij gebruik makend van haar schoonheid.
De Frankische hofmeiers hadden de gewoonte een groep krijgslieden met de geloofsverkondigers mee te sturen om hen te beschermen tegen de heidenen. Zo zond Pepijn III Gangulphus mee met de Engelse missionaris Wulfram op bekeringstocht naar de Friezen. Bijna slaagde Wulfram erin de Friese koning Radboud te bekeren maar toen hij hem niet kon verzekeren dat hij in het hiernamaals zijn voorvaderen zou terug zien bleef Radboud zijn heidens geloof trouw. Wulfram en Gangulphus  verbleven er meer dan één jaar evenwel met weinig bekeringsresultaat.

Bij hun terugkeer op een snikhete dag kwamen ze op zeker ogenblik door Champagne (volgens andere bronnen zou dit gebeurd zijn in St.-Truiden). Omdat ze allemaal vergingen van de dorst vroegen ze aan een boer of ze water mochten scheppen uit zijn waterput.gangulphus2a
De boer rook geld en bedong een stuiver per emmer water. Een belachelijk hoog bedrag. Toen ze allemaal gedronken hadden vroeg Gangulphus aan de boer of hij niet de hele waterput wilde verkopen.
Voor een hoogbedrag stemde de gierige boer toe. Gangulphus betaalde, stak een stok in de waterput en verplaatste ze door een wonder naar zijn geboortestreek. Vanaf dat moment heeft de vrekkige boer geen druppel water meer uit de grond weten te halen. Eerst na de dood van Gangulphus kon op die plaats weer water gewonnen worden.

Toen Gangulphus terug thuis was hoorde hij allerlei verhalen over zijn vrouw die hem ontrouw zou geweest zijn en nog wel met een priester.
Toen hij haar hierover aansprak ontkende ze het en lachte hem uit. Niet helemaal overtuigd van haar onschuld besloot Gangulphus via en godsgericht te achterhalen of de geruchten over echtbreuk waar waren of niet. Zijn vrouw moest haar arm in de waterput uit Champagne (of St.-Truiden) steken in het bijzijn van een priester. Als zij haar arm er weer onverlet uit kon trekken zou ze onschuldig zijn. Nauwelijks had ze haar hand in de put gestoken of ze schreeuwde het uit van de pijn, het was alsof ze haar hand in een hevig vuur stak, haar huid raakte los van haar hand, vingers en arm.
Het overspel was dus bewezen. Ontstemd verliet Gangulphus zijn overspelige echtgenote, verbande de priester uit zijn rijk en trok zich terug als kluizenaar.

Het overgrotgangulphus4ae deel van zijn vermogen schonk hij aan de armen en aan kloosters om kerken te bouwen. Dit natuurlijk tegen de zin van zijn echtgenote die haar rijk en lustig leventje kwijt was. Zij was dan ook op wraak uit en wist één van haar minnaars zou ver te krijgen dat hij Gangulphus in zijn slaap vermoordde.
Dit zou gebeurd zijn in 760 bij Avallon.

Tijdens de tocht naar zijn graf gebeurde er al wonderen, vele zieken genazen. Een dienstmeisje was hier getuige van en ging haastig alles aan zijn vrouw vertellen maar deze zei schampend “Gangulf is net zo veel in staat wonderen te doen als mijn achterste om liedjes te zingen.” Meteen klonk uit genoemd lichaamsdeel hoorbare geluiden al probeerde ze nog krampachtig ze tegen te houden. Dit merkwaardig verschijnsel herhaalde zich vanaf toen tot aan haar dood, iedere vrijdag, de dag waarop haar man de marteldood was gestorven.

Bij mannen had ze daardoor nooit nog enig succes, ze werd integendeel door iedereen gemeden. Gangulphus relieken werden overgebracht naar Varennes sur Amance in het bisdom Langres waar zijn verering begon. Deze verspreidde zich later naar verschillende plaatsen in Frankrijk, Duistland, Zwitserland en de Lage Landen.

Patroon van :

bedogen echtgenoten, handschoenmakers, leerlooiers (legende van de loskomende huid), schoenmakers, riemmakers, kuipers.

Aanroepen tegen :

huwelijksproblemen, echtbreuk, overspel, droogte, zweren en oogziekten, aambeien, beenbreuken, knieklachten.

Afbeelding en attributen :
  • als een ridder met helm gangulphus1a
  • als een gewapende baron met baret, soms te paard
  • met staf, lans of dolk (moordwapen) met op zijn schild een kruis
  • met zwaard waaronder een bron ontspringt
  • met een valk (als teken van zijn afkomst)
  • bij een fontein met een dolk in zijn hand 
Bronnen :

•    "De heiligen" Stijn van der Linden uitg Contact, Antwerpen 1999
•    "Geneesheiligen in de lage landen" Jo Claes, Alfons Claes, Kathy Vincke uitg Davidsfonds, Leuven 2001
•    "Sanctus, meer dan 500 heiligen herkennen" Jo Claes, Alfons Claes, Kathy Vincke, uitg Davidsfonds 2002
•    "Alle heiligen" Ghislain Truyens, Raymond Rutten, uitg Book &Media Publishing, Deurne 2001
•    www. Heiligen net.gangulf

Tekst : Johan P.

Terug naar boven

Terug naar maandheiligen